Đau thần kinh tọa nhiều năm, hết ngay sau khi thực hành phương pháp EFT

Ông Phạm Quốc Mạnh, Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Phú Thái, chia sẻ rằng ông từng bị đau thần kinh tọa mãn tính trong nhiều năm. Trước khi tham gia lớp học, ông đã sử dụng nhiều phương pháp điều trị khác nhau và nhiều loại thuốc ngoại đắt tiền nhưng tình trạng đau vẫn không dứt. Ngay hôm đầu tiên đến lớp, ông vẫn đang đau, phải dùng thuốc xoa và không thể ngồi thẳng; ông phải ngồi nghiêng người vì cơn đau lan dọc từ cột sống xuống tới hai gan bàn chân, gây khó chịu kéo dài và ảnh hưởng trực tiếp đến giấc ngủ.

Đau thần kinh tọa thường xảy ra khi dây thần kinh tọa, chạy từ vùng thắt lưng xuống chân, bị kích thích hoặc chèn ép; triệu chứng thường ảnh hưởng đến mông, mặt sau một chân, bàn chân hoặc ngón chân, có thể biểu hiện bằng đau sắc, đau rát, tê, châm chích hoặc yếu cơ. NHS cũng ghi nhận thoát vị đĩa đệm là nguyên nhân phổ biến của đau thần kinh tọa, bên cạnh hẹp ống sống, trượt đốt sống hoặc chấn thương lưng. (nhs.uk)

Diễn biến tại lớp học

Theo lời kể của ông Mạnh, sau phần học lý thuyết, lớp chuyển sang thực hành phương pháp EFT. Chỉ sau một đến hai lần cùng cả lớp luyện tập, cơn đau kéo dài nhiều năm của ông “tự nhiên biến mất”. Ông cho biết kể từ hôm đó, tình trạng đau thần kinh tọa từng hành hạ ông trong thời gian dài không còn tái diễn như trước, đồng thời ông đánh giá đây là phương pháp phòng và tự hỗ trợ sức khỏe “tuyệt vời và độc đáo”.

Câu chuyện này nên được hiểu như một báo cáo trải nghiệm cá nhân: người học trực tiếp cảm nhận thay đổi nhanh sau khi thực hành kỹ thuật điều hòa thân – tâm. Trải nghiệm ấy có giá trị truyền cảm hứng và gợi mở cơ chế, nhưng không thay thế cho chẩn đoán y khoa, nghiên cứu lâm sàng có đối chứng hoặc cam kết rằng mọi trường hợp đau thần kinh tọa đều có thể đáp ứng tương tự.

Vì sao đau thần kinh tọa có thể rất khó chịu?

Đau thần kinh tọa không chỉ là đau lưng. Khi dây thần kinh tọa bị kích thích, cảm giác đau có thể lan theo đường đi của dây thần kinh, từ thắt lưng xuống mông, mặt sau đùi, cẳng chân, gan bàn chân hoặc ngón chân. Người bệnh có thể đau tăng khi ngồi lâu, cúi, ho, hắt hơi hoặc vận động sai tư thế. NHS khuyến nghị người bị đau thần kinh tọa nên duy trì hoạt động bình thường trong khả năng cho phép, tập các bài tập phù hợp, vận động nhẹ sớm nhất có thể và tránh nằm hoặc ngồi quá lâu vì bất động kéo dài có thể làm hồi phục chậm hơn. (nhs.uk)

Với ông Mạnh, việc không thể ngồi thẳng cho thấy cơn đau không chỉ gây khó chịu cục bộ mà đã làm thay đổi tư thế bảo vệ của cơ thể. Khi đau kéo dài, người bệnh thường vô thức nghiêng người, gồng cơ, hạn chế chuyển động và tránh những tư thế có thể kích hoạt đau. Chính phản ứng bảo vệ này đôi khi làm cơ thể căng hơn, hệ thần kinh cảnh giác hơn và vòng lặp đau tiếp tục kéo dài.

Đau mãn tính dưới góc nhìn thần kinh học

Y học hiện đại xem đau mãn tính là một hiện tượng đa yếu tố, không chỉ do tổn thương mô tại chỗ. Tín hiệu đau chịu ảnh hưởng bởi dây thần kinh ngoại biên, tủy sống, não bộ, cảm xúc, giấc ngủ, stress, ký ức đau, niềm tin về cơ thể và mức độ an toàn mà người bệnh cảm nhận. CDC ghi nhận năm 2023 có 24,3% người trưởng thành tại Hoa Kỳ báo cáo đau mãn tính trong 3 tháng gần nhất, và 8,5% có đau mãn tính ảnh hưởng thường xuyên đến sinh hoạt hoặc công việc; báo cáo cũng nêu đau mãn tính liên quan đến giảm chất lượng sống, lo âu, trầm cảm và nhu cầu chăm sóc y tế cao. (CDC)

Trong đau thần kinh tọa kéo dài, có thể tồn tại hai lớp vấn đề. Lớp thứ nhất là yếu tố cơ học hoặc thần kinh, chẳng hạn đĩa đệm, rễ thần kinh, tư thế, viêm hoặc co thắt cơ. Lớp thứ hai là phản ứng hệ thần kinh đối với đau: lo sợ, căng cơ, mất ngủ, chú ý quá mức vào vùng đau, né tránh vận động và kỳ vọng rằng cơn đau sẽ quay lại. Các phương pháp thân – tâm như thư giãn sâu, tự thôi miên, EFT hoặc kỹ thuật điều hòa chú ý chủ yếu tác động vào lớp thứ hai; khi lớp phản ứng thần kinh dịu xuống, cảm nhận đau có thể giảm đáng kể ở một số người.

EFT có thể được hiểu như thế nào?

EFT – Emotional Freedom Techniques thường được mô tả là phương pháp kết hợp giữa tập trung vào vấn đề đang gây khó chịu, gọi tên cảm xúc hoặc cảm giác cơ thể, sử dụng câu dẫn và gõ nhẹ lên một số điểm trên cơ thể. Trong diễn giải khoa học thận trọng, không cần khẳng định cơ chế “năng lượng” theo nghĩa sinh học chưa được chứng minh; có thể xem EFT như một can thiệp kết hợp nhiều thành phần tâm lý – thần kinh: chú ý có định hướng, gọi tên cảm xúc, tiếp xúc nhẹ với cảm giác khó chịu, nhịp gõ đều, tự trấn an bằng lời nói, kỳ vọng tích cực và sự hiện diện của môi trường nhóm an toàn.

Những thành phần này có thể làm giảm phản ứng stress, làm dịu hệ thần kinh giao cảm, giảm mức độ đe dọa mà não gán cho cảm giác đau, đồng thời giúp người học chuyển từ trạng thái “bị cơn đau kiểm soát” sang trạng thái “đang quan sát và điều chỉnh cơn đau”. Cách hiểu này phù hợp với mô hình đau hiện đại: đau không chỉ là tín hiệu từ mô, mà còn là kết quả của quá trình não bộ diễn giải mức độ nguy hiểm của tín hiệu đó.

Vai trò của thư giãn, tự thôi miên và phản ứng nghỉ ngơi

Trong lớp Khơi Nguồn Sức Sống Mới, EFT thường không đứng một mình mà nằm trong hệ thống thực hành rộng hơn, gồm thư giãn sâu, tự thôi miên, ám thị tích cực và điều hòa cảm xúc. NCCIH thuộc NIH định nghĩa các kỹ thuật thư giãn là những thực hành giúp tạo ra “phản ứng thư giãn” của cơ thể, đặc trưng bởi hơi thở chậm hơn, huyết áp thấp hơn và nhịp tim giảm hơn; các kỹ thuật được liệt kê gồm thư giãn cơ tiến triển, tự luyện ám thị, hình dung có hướng dẫn, biofeedback, tự thôi miên và bài tập thở. (NCCIH)

Thôi miên trị liệu cũng đã được nghiên cứu trong nhiều bối cảnh, bao gồm kiểm soát đau. NCCIH ghi nhận hiện có một khối lượng bằng chứng đang tăng lên cho thấy thôi miên có thể hỗ trợ quản lý một số tình trạng đau, dù mức độ đáp ứng khác nhau theo từng người và từng loại đau. (NCCIH)

Trong trường hợp ông Mạnh, việc thực hành EFT ngay tại lớp có thể đã kết hợp nhiều yếu tố cùng lúc: được giải thích lý thuyết, được hướng dẫn bởi chuyên gia, thực hành trong nhóm, tập trung vào cảm giác đau, giảm căng thẳng, thay đổi kỳ vọng, đưa cơ thể vào trạng thái thư giãn và giảm phản ứng bảo vệ. Khi các yếu tố này hội tụ, một số người có thể cảm nhận sự thay đổi rất nhanh.

Vì sao cơn đau có thể giảm nhanh?

Một cơn đau kéo dài nhiều năm không nhất thiết chỉ phản ánh mức độ tổn thương hiện tại. Trong nhiều trường hợp, đau được duy trì bởi phản xạ co cơ, nhạy cảm hóa hệ thần kinh, lo sợ vận động, mất ngủ và vòng lặp stress. Nếu một phần lớn của cơn đau đang được duy trì bởi sự căng cơ và trạng thái cảnh giác thần kinh, việc chuyển cơ thể sang trạng thái thư giãn sâu có thể làm giảm đau nhanh.

Điều này không có nghĩa nguyên nhân cơ học, chẳng hạn thoát vị đĩa đệm hoặc chèn ép rễ thần kinh, tự động biến mất sau một buổi thực hành. Cách diễn giải khoa học an toàn hơn là: cảm nhận đau, trương lực cơ, tư thế bảo vệ và mức độ nhạy cảm của hệ thần kinh có thể thay đổi nhanh, trong khi các yếu tố cấu trúc nếu có vẫn cần được theo dõi bằng thăm khám y khoa.

Ý nghĩa của trường hợp ông Phạm Quốc Mạnh

Trường hợp này có ý nghĩa ở ba cấp độ. Ở cấp độ cá nhân, ông Mạnh ghi nhận sự thay đổi rõ rệt sau khi thực hành EFT, từ tình trạng phải ngồi nghiêng vì đau lan xuống bàn chân đến cảm giác cơn đau biến mất. Ở cấp độ giáo dục sức khỏe, câu chuyện cho thấy người bệnh mãn tính có thể học được các kỹ năng tự điều hòa, thay vì chỉ phụ thuộc thụ động vào thuốc hoặc can thiệp bên ngoài. Ở cấp độ khoa học ứng dụng, trường hợp này gợi ý rằng các phương pháp thân – tâm có thể có vai trò hỗ trợ trong quản lý đau, đặc biệt khi đau đi kèm stress, mất ngủ, căng cơ và phản ứng lo sợ.

Tuy nhiên, một phản hồi cá nhân không thể chứng minh hiệu quả phổ quát. Để xác định mức độ hiệu quả của EFT trong đau thần kinh tọa, cần có nghiên cứu lâm sàng có đối chứng, thang đo đau chuẩn hóa, đánh giá chức năng vận động, theo dõi tái phát, so sánh với vật lý trị liệu, chăm sóc thông thường và các phương pháp thư giãn khác.

Trích cảm nhận của ông Phạm Quốc Mạnh

“Tôi bị bệnh đau thần kinh tọa cách đây nhiều năm và đã chữa bằng rất nhiều phương pháp và sử dụng nhiều các loại thuốc ngoại đắt tiền nhưng vẫn không khỏi.”

“Ngay hôm đầu tiên khi đến lớp, tôi cũng đang bị đau và phải dùng thuốc để xoa, mặc dù vậy nhưng tôi vẫn phải ngồi nghiêng người chứ không thể ngồi thẳng được.”

“Tôi luôn bị đau từ dọc cột sống xuống tới hai gan bàn chân, rất là khó chịu và cũng vì thế mà tôi rất khó ngủ.”

“Chỉ qua có một, hai lần cùng cả lớp luyện tập, thì cơn đau của tôi từ bao lâu nay đã tự nhiên biến mất.”

“Tôi phải thừa nhận đây là những phương pháp phòng và tự chữa bệnh rất tuyệt vời và vô cùng độc đáo.”

Lưu ý y khoa và an toàn

Đau thần kinh tọa cần được đánh giá y khoa nếu đau không cải thiện sau vài tuần tự chăm sóc, đau tăng, hoặc cản trở hoạt động bình thường. NHS khuyến cáo cần đi cấp cứu nếu đau thần kinh tọa xuất hiện hai bên, yếu hoặc tê nặng hai chân, tê vùng sinh dục/hậu môn, khó tiểu, bí tiểu, mất kiểm soát tiểu tiện hoặc đại tiện, vì đây có thể là dấu hiệu của vấn đề cột sống nghiêm trọng cần xử lý khẩn cấp. (nhs.uk)

EFT, tự thôi miên, thư giãn sâu và ám thị tích cực nên được hiểu là các phương pháp hỗ trợ chăm sóc thân – tâm, có thể giúp một số người giảm stress, giảm cảm nhận đau và tăng khả năng tự điều chỉnh. Các phương pháp này không thay thế chẩn đoán hình ảnh, khám thần kinh, thuốc, vật lý trị liệu, tiêm giảm đau, phẫu thuật hoặc điều trị chuyên khoa khi có chỉ định.

Khóa học liên quan: Haruva – Khơi Nguồn Sức Sống Mới
Phương pháp: EFT, tự thôi miên, thư giãn sâu, điều hòa cảm xúc, hỗ trợ cảm nhận đau
Hotline: 0904.606.965
Email: chualanhkhongdungthuoc@gmail.com

Under the Vietnam Federation of UNESCO Associations, the center trains special methods to improve health, prevent and support treatment of physical and mental issues, and provides training in learning methods, thinking, and applied psychology for communication, business, negotiation, and sales.

© 2026 Trị Bệnh Không Dùng Thuốc. All rights reserved.

Heal your spirit

Contact

Address: Cultural and Sports Center, Yen Phu Ward, No. 1/15, Alley 189 An Duong Street, Tay Ho District, Hanoi.

Hotline: 0904.606.965